De Datograph Perpetual van A. Lange & Söhne bestaat twintig jaar, en het Duitse merk viert dat met een uitvoering die eerder op een sieraad lijkt dan op een chronograaf. Op zaterdag 24 oktober presenteerde Lange de referentie 410.136E: een platina kast, een zwarte wijzerplaat met diamanten als uurindexen en, vooral, een volledig platina armband. Het horloge komt in een oplage van vijftig stuks. Ben Hodges van Fratello had hem al eerder om de pols, tijdens de Concours of Elegance bij Hampton Court Palace, waar Lange partner was.
Wie geen horlogeverzamelaar is, ziet vooral veel wijzertjes en een dikke schakelband. Toch zit het verhaal in twee dingen die je niet direct ziet: wat dat uurwerk allemaal tegelijk doet, en waarom juist een metalen band van Lange onder kenners zo’n mythische status heeft.
Wat al die wijzertjes doen
De Datograph Perpetual combineert twee complicaties die elk op zich al tot het moeilijkste werk in de horlogerie horen. Volgens Monochrome was hij bij zijn introductie in 2006 het eerste polshorloge van Lange dat een chronograaf, een eeuwigdurende kalender en de grote datum van het merk samenbracht.
De flyback-chronograaf
Een chronograaf is een stopwatch in je horloge. Bij een gewone chronograaf moet je stoppen, terugzetten en opnieuw starten, drie keer drukken. Een flyback doet dat in één beweging: druk je tijdens het meten op de onderste knop, dan springt de secondewijzer terug naar nul en begint direct opnieuw te lopen. Het idee komt uit de luchtvaart, waar piloten zo opeenvolgende etappes konden timen zonder seconden te verliezen. In de Datograph gebeurt dat met een kolomwiel en een horizontale koppeling, de klassieke en meest bewerkelijke opbouw. Hodges schrijft dat de knoppen soepel en bevredigend aanvoelen, en dat is precies waar die constructie om bekendstaat.
De eeuwigdurende kalender
Een eeuwigdurende kalender weet hoeveel dagen elke maand heeft, ook in februari van een schrikkeljaar. Bij een gewone datum moet je vijf keer per jaar handmatig doorschuiven, aan het eind van elke maand met minder dan 31 dagen. Een eeuwigdurende kalender hoeft in principe pas in 2100 te worden bijgesteld, het eerste jaar dat volgens de regels geen schrikkeljaar is terwijl het wel door vier deelbaar is. Op de Datograph Perpetual lees je in het ene subwijzerplaatje de dag van de week, de kleine secondes en een dag-nachtindicatie af, en in het andere de maand, de schrikkeljaarcyclus en de chronograafminuten. Bovenin staat de grote datum in twee vensters, onderin een maanfase met een maan van massief goud.
Die grote datum verspringt bij Lange niet langzaam rond middernacht, maar in één keer. Dat lijkt een detail, maar het kost veel energie uit de veer, en dat raakt aan het enige praktische punt van dit horloge.
Het nadeel waar weinig mensen bij stilstaan
Het kaliber L952.1 telt 556 onderdelen en wordt met de hand opgewonden. De gangreserve is 36 uur. Dat is kort, en bij een eeuwigdurende kalender is dat geen bijzaak. Leg je het horloge een weekend in de kast, dan staat hij maandag stil en klopt de kalender niet meer. Het hele punt van een eeuwigdurende kalender, dat je er jaren niet naar hoeft om te kijken, werkt dus alleen als je hem dagelijks opwindt.
Lange heeft daar een oplossing voor ingebouwd. Met een correctorknop op tien uur zet je alle kalenderaanduidingen en de maanfase tegelijk een dag vooruit. Om te voorkomen dat je dat per ongeluk doet, werkt die knop alleen als de kroon uitgetrokken is, schrijft Fratello. Handig, maar het betekent wel dat dit een horloge is voor iemand die het echt draagt, of die een opwinder heeft staan. Bij Fratello merkten lezers dat in de reacties ook meteen op. Wie twijfelt tussen handopwinding en een automatisch uurwerk, leest in ons stuk over de nieuwe Navitimers met handopwinding wat dat in de praktijk betekent.
Waarom die armband zo bijzonder is
De armband is het echte nieuws, en daarvoor moet je terug naar de jaren negentig. Toen Lange na de val van de Muur opnieuw begon in Glashütte, bood het merk voor modellen als de Lange 1 en de eerste Datograph metalen armbanden aan, gemaakt door de Duitse juwelier Wellendorff. Die waren zo duur dat ze volgens Fratello vaak tienduizenden euro’s aan de prijs toevoegden. Er werden er weinig verkocht. Onverkochte exemplaren werden later omgesmolten en verwerkt tot horlogekasten.
Daardoor zijn ze nu extreem zeldzaam. Monochrome meldt dat veilinghuis Loupe This onlangs een losse platina armband van de eerste generatie voor 116.000 dollar verkocht, zonder horloge. Sommige armbanden zijn op de tweedehandsmarkt bijna evenveel waard als het horloge waarbij ze hoorden. De eerste Datograph zelf werd volgens Monochrome mede populair door basketballegende Michael Jordan.
De nieuwe band is geen kopie. Wellendorff maakt geen horlogebanden meer, dus Lange ontwierp hem helemaal zelf. Waar de oude banden meestal zeven gepolijste schakels breed waren, heeft deze vijf rijen met afwisselend gepolijste en geborstelde schakels en een vouwsluiting met de naam Lange erin gegraveerd. Er zit geen fijnafstelling in, zoals bij de sportieve Odysseus van het merk. Dit is bewust een sieraad, geen sportband.
Het horloge zelf
De platina kast meet 41 millimeter en is 13,5 millimeter dik, dezelfde maten als de witgouden versie uit de vaste collectie. De wijzerplaat is van massief zilver met een glanzend zwarte afwerking. Elf baguette-geslepen diamanten van samen 0,13 karaat dienen als uurindexen. Op vier en acht uur ontbreken ze bewust, op twaalf uur staan er twee. Lichtgevende wijzers zijn er niet. Fratello schat het gewicht met de armband op zo’n 300 gram, maar schrijft dat hij beter draagt dan je zou verwachten.
De vraag of dit een verzamelaarsstuk wordt, is eigenlijk al beantwoord. Een oplage van vijftig, een jubileum, een armband die verwijst naar het zeldzaamste accessoire uit de moderne geschiedenis van het merk: dat is alles waar verzamelaars op letten. De prijs is op aanvraag. Wat ons betreft is dit vooral een horloge voor wie al een Datograph heeft en het verhaal compleet wil maken. Wie Lange juist kiest omdat het ingetogen is, zal de diamanten misschien te veel vinden, en ook dat geluid klonk onder de lezers van Fratello. Voor een iets bereikbaarder Duits horloge met chronograaf kun je kijken naar de gelimiteerde chronograaf van Union Glashütte, uit hetzelfde stadje.
Gepubliceerd op 26 oktober 2026. Klopt er iets niet? Laat het de redactie weten.
